Responsive Ad Slot

LUNGLÊM NEILO

Tuesday, December 23, 2014

/ Posted by VIRTHLI HMAR
~ H. Zate

“H.S.A Inkhawmpui Ka tading chun chhass thar tawngna”

Kha kum kha ka la hrietzing, iengdang lei khawm nilovin, ka tading a hun hlimum tak ka lunglai hluotu le tuchen a mi sukna ngawi ngawitu ka tawng kum ani lei le Vairengte a Hmar Students’ Association Inkhawmpui vawi 51-na an nghat ṭum ani lei a nih.

Thlasik khuo in ami bawm ta a, hmun tin ah Lal piengcham lawm dingin mi tin an in puocha/singsa tan ta a, Kei ruok chu nun ruok taka ka umlai a nia, Lal pieng champha khawm ngaituo zo lo chun Vairengte a HSA Inkhawmpui Vawi 51na a thang ding chun kan singsa ve ta a. Khaw hnawm ah Japan hlo, hlobuong le hlo thar hai Nau pieng lawm hmannaw inlau niawmtakin an par a, Zantieng ni a tla ruoi ruoi a chungleng vate hai hlak chu inri chêlchûlin an insai ve bawk a, zantieng ni nêm a nisa a mawi ang tlukin , hringnun khawm a mawi a, zanah chung sawrthla khawm a duoi bik nawh, Si-ar ma thiengte’n an leng, keiin kawppui ka tawngnaw bik ding maw ?!’ti ni awm fahranin a mawi tawp a hung insuo ve bawk a, chuonglai zing chun keikhawm Vairengte panin ka feve ta a. December ni 11 a inthawk a ni 13 December 2007 chen aw ding a nih. Tukum , 2014 a H.S.A Platinum Jubilee hmang hun ding ( 11 -14 Dec) le hin an ang vang a ni chu.

Keikhawm H.S.A member laia a pawimaw pawl, Mizoram Congress sawrkar hai V.I.P a mi ka ni ve a, a rethei pawl, Mazu nilang a budel lai a thang ding ni awmtak , damnaw ni lang Daktawr le Nars hai suksawl pawl a mi ni awmtak chun Inkhawmpui chu ka hmang ve ta a, kha inkhawmpui kha HSA Inkhawmpui a ka vawikhat thangna a nih. Kha zan khan ienglei kher a kha nu kha va be khawk khawk am ka ni aw, tiin tuchen in na sik meu in ka ngaituo a, a san ka la hrietsuok thei mawl nawh. A mitmeng davâ el le, a chawnbân, a fûke mawi em em le a bieng inno sieu kara a bieng a ‘the pond of Love’ ka lo ti hlak biengsum inkhur kak el um dam kha ama a ni leia mawi am a ni khawm ka hriet nawh. A biengsum khan a sukmawi am a biengsum kha a sukmawi lem ti hi tuchen a ka lungril sukbuoitu ala ni rawp hlak. Hall/Pandal vawi tieng luhka/kawtkhar a Nunghak ti dinga la Tleirawl si, Tleirawl tiding a Ka hmu tleirawl phalnaw hi a lo ngir ran el a, a hmel hei en chun Pu Ramsuok in ‘Zun le ek le Hnap khawm i nei ka ringnawh, Hmeltha em em nu’ ti hla a lo phuoksan kha ni ding hin a mawi a, a pieng , a hmel, a baksam inphe vat vat , a kawng pha vang a inhlamtla zar ka hmu khan ka lungril hi a fang ngawi ngawi a, chu po neka la mawi chuh; khang ang lawm a Hmar Puon an hme kha a nih. Kha minit tawite sung khan Kumtluong thai dingin ka lo thlang hman a, pieng dingpa nu dingin ka thlangnaw theinawh. Inzak deu pum chun ka fe pei a, ka hma a inak ti hriettak a inthungna ding zawnga lo ngha vat vat chu hall sunga an hlasak ri asie em leiin hnai set sawtah ka hmur a nakawr sik liet liet hin ‘Iem i ngaituo i lutnaw ding maw?’ka va ti hram a (lut a tum ti chu ka hriet ve zing si a), ‘lut tum e, ka ruolhaiin an mi lut san a, ka lut ngamnaw a’ ti a a mi hung dawn chun ‘khawvel po po hin maksan hai sienla che maw’ ka ti lungril a. Ka thuoilut a, hmunkhat ah kan inthung a, kha zan tluk a ka tadinga zan inhawi kha ka la hriet nawh. Tuhnunga ka ngaituo hin Tv. Lalsanglien in “H.S.A Inkhawmpui Ka tading chun chhass thar tawngna” alo ti hi ka tading lieu lieu a nih ka tinaw thei nawh.

Kha inkhawmpui kha Inkhawmpui ka hmang ta a chun inhawi ka ti tak la ni mei a tih, ienglei khawm nilovin chhas thar ka tawngna ani lei a nih. Zan inkhawm le sun hun a thuhril sei deu deu hai khawm kha ka tading chun ngainuomum an chang vawng a, a kienga ka um theina ding ani phawt khan chu iengkim kha inhawi ka ti el a nih. Inkhawmpui hun sung kha kha nek khan la sei sien ka nuom khawpel a, sienkhawm, nuom lei a suksei thei ani sinawh. A tawpzan a hung tlung a, zingkar a in the ding kan nita leiin ‘khuo khawm mi varpui el la, ditlai’ti niawm takin inthlakhla ngawi ngawiin an tlungna in tuol a chun kan inthung a, kha zan a Arasi leh Van hei mawizie kha a, ‘khi khi i hmu’ ka ti a, ‘iem’ a ti a, ‘khi arasi khi’tiin ka khik a, ‘khi arasi pathum inzui khi, a chunga mi khi kei, alaia mi khi Hmangaina, a hnuoitaka mi khi, nang, ei karah hmangaina chaunaw chu iengkhawm umnaw sienla, khi arasi hai van a an var sung chu ringum takin aw’ka ti a, ‘Taluo, thina chaunaw chun mi thenaw nih’ a kut ka chelna inthla pangpal inlau niawmtak a mi hmer pum chun a hril a, kha zana a hmel that zie kha aw ! hieng ang lawm a thil mawi hi a ma lei ringawt khawm hin a siemtu hi in paknaw thei ka ninawh. In thlakhla hle inlangkhawm ngai mana inchel thei kan ni sinawh, kan inthla ta a, kha zan khan ka mit an sim zeu zeu ringawt a nih, ka in hman hma in khuo a hung var nawk a, anni in Manipur tieng an pan a, keiin kan khuo tieng ka pan ve thung a. kan hei inthla laia ka ngai zie kha aw, tukhaw hrietloin val hi kan sut ve hlap hlap a nih.

Nikhuo a hung sei a, khang hunlai khan chu Phone hi nei ve inlakhawm network a thanaw leiin inbiek mei mei thei ala ni sinawh. Kan theihun le hman hun, hun remchang kan hmu hun phawt a chun kan in biek a, ka ngai ngawi ngawi hlak. zankhat chu a dan pangngai ang bawkin kan inbiek nawk a, ‘ka ti taluo’ti ringawt hi a hung hril a, ‘iem anta leh’ ka ti chun a hril nuom sinawh, a tawng danah a ṭi ti an lang el bawk si. Kan dawn kan dawn hnung chun ‘mati leh i hriet nuom a’ a hung ti a,( iem a ti le hi hrietnuom a ti tumna ni awmtak ania) ‘iengleikhawm, ka hmangai che a, i chanchin, i lungngaina, i hlimna, i tapna, in nuina hai hriet ka nuom, inhnemna tlakah imi ngai chun mi hril ve rawh’ka ti a, ‘ih, iengkhat, vawisun,’a ti a, ‘tukhawm hril thaknaw rawh aw’tiin a sunzawm a’ ‘aw’ti a dawn a, kohran upa namdet niawm fahran a thu a min tiemtir hnung chun ‘vawisun, ih, ka ṭi taluo, Ei sipaite laia mi pakhat in mi suollui a tum a’ ka sa ve phat a, ienglem chu ka hril chuongnawh. ‘Kan tleng rak a, ka suok thei hram’a ti a, ‘aw! Mi chun Mipui, nunau vengtu dingin sipai an nei a, kan hnam chun kan sipai hai kan ṭi lem ani si a….’ tiin kan ngaituo a, ‘a fiem che ani chuh, Ka hmangai hi i hmel a tha taluo a , a fiem che ani chuh, ṭinaw rawh’ka ti a, ka hnem thei hram a. kha zan khan ka lungril ava hei na de aw, tulai a nunghak thenkhat in mi pa hai ngaizawng a ‘mi ditlai naw chu kan dit bik lem ie’an ti ang ngawt a muongna chi aninawh ti ka hriet a, ka lungril a sawl ve hle. ‘mi thuoi el rawh, kan khuo tieng ka kir pei ta nawh’a ti lai a ‘awm lo, awmlo, miin H.S.A Inkhawmpui ah a fe a Pasal a hnawt nghal an ti ding che i sawn naw’ka ti dam kha kan sir vang vang.

Hun a liem a, ama khawm khawpuiah inchukna insang lem leiin a um a, hostel a um ani si, in be ve ran inlakhawm a buoithlakna a um ve hlak si. Chuonga thla tamtak kan in ngaizawng hnung chun buoina neu neu kan nei tan ta a, in ngai em em hlak kha kan inbiek chun kan inhal ani deu tak el ta a, ka hmangai in ka dit si, a lung sukawi hram hram ka tum hlak, sienkhawm , a lung a awi thei mawl sinawh. Sunah ka biek leh a lak ngainaw a, zanah ka fawn le hlak lekha ka tiem ding tiin a mi dawn a, iengleia suna khan fawn lanaw am ani kan dawn hlakin kan buoi a, ‘ ka thil inchuk hi mi hrethiem ve ta la, imi hmangainaw am, i thikthu a sie hrim hrim’ a mi ti lem a, ka buoi, ka hmannaw ti zing si khan zan sawt deu deu midang leh an inbiek nawk bawk si. Tuhnung a ka hrietnawk danin khang hunlai khan ngaizawng dang a nei ta leiin ami ngaisak tanaw a, ka fawn a ka ngaisak khawm kha a tading chun nghawkum el a lo ni lem hlak alo ni a. vawikhat chu an umna ah ka ruolpa a zun zin a ‘ i ruolpa tap der zie hi hei ngai rawh aw’ tiin a mi hung fawn a, ‘ ka nuom hun hun ah ka suk tap thei’ dam a mi lo ti a, ka ruolpa na a ti ve hle ning ata, an rang thei angin a mi hril a. ‘ aw, ami suktap nawk sawng ngailoin ama lei hi ka lungril hi a tap ran a nih ti hi hreve sien aw. Biek ka tum a a mi biek nuomnaw le ka thuthawn takngiel khawm a mi dawnlet nuomnaw lai dam khan a rukin ka tap rawng rawng hlak lem ani si a’. ka nina le ka thiemna ami hmang tangkai ti hrezing pum a thu a min ziek tir ka zieklai dam khan ‘ Nikhat chu a mi lan phatsan ding a nih ‘ ti hrezing pumin tap pumin ka ziek hlak ani si a. chuonga a thei ang tawp a a mi suk rimsie hnung chun a tawpa chun ka hmangai em em; ka ruolhai laia khawm ka lo suong em em chun Thena biethu a mi hung inhlan el ta a, hlimna thaikawi am a nih tiin ka hei tiem a, ani sinawh. Ka tiemzo chun iengkhawm ka hril theinawh. ‘awle, awle,I hlimna ding ani phawt chun i ti ang le i nuom ang chun inthla zalen ka ti che,’ ka ti a, ‘sienkhawm, ka tieng hung kirnawk i nuom pha, Bung in a zar hnuoi hlim bêltu taphawt alo pawm hlak ang hin duottakin lo pawm nawk ka ti che, sienkhawm, kei ruokchu hung kirnawk tanaw ning’ ka ti a, kan thla fel ve ta a. Chuonga in the ta chu in be tanaw el awmtak kha kan ni a, sienkhawm, ngaizawng a nei le angaizawg pa le an umdan hai chen a mi hril hlak a, vawikhat chu ‘tuta mi am i hmangai lem, kei hi’tiin kan dawn a, chutaka a mi dawnna chun kha zana thena biethu amin hlan zana ka tapna nek khan a mi suktap nasa lem ‘Zate, Ka hmangai che, anachu hi pa hi ka dit lem, Coz, he is my parents choice,’a ti a, kha tak kha chu a umzie bek bek ka hrietnawh, saptawng a thang hin chu ka buoi deu tlat hlak. ‘an hausa a, nang chu i rethei a’a mi hei ti chie kha chu na ka ti ve a nih. Ka retheina khan na ka tinaw a, a mi biekna khawm na ka tinawh, sienkhawm, hmangaina nek a rosum ngaihlu lem le, a hmangai thaknaw sum lei a a hei kawp el thei kha mak ka tiin na ka ti lem a nih. ‘Ṭhuva ienga zaidam nunnem ni a ka lo hriet hlak che kha , a der el am a lo ni’ti chaunaw chu hril ding ka nei ta nawh.

In ngaizawng tanaw inlakhawm hmangainain an kiengsan chuong sinawh. A mi mamaw chang a ami hung pun hin ka fe nawk lawp lawp el hlak. vawikhat chu kan khuo a an hung inzin ding thu a mi hril a, an hung inzin ta ngei a, chu tum chun ka hlim ve em em a, ka thei ang tawkin ka thangpui a, kan pahni chau in hun kan hmang a, ka nuomna tieng tieng ka kuoiher thei a nih. Mak ka ti chu ngaizawng a nei ran a ka nuom nuom a ka la umpui thei kha a nih, chu el khawm chu aninawh, in ngaizawng tamtakin an phaknaw chen chen khawm kan in the hnung le kan in ngaizawgnaw hnung khan kan phak a, kan inkawp lai a a hmur khawm fawplo khan ngaizawng dang nei zing pumin a parmawina chu a min hlan a, hi thil a tlunglai hin kei chun ngaizawng a nei ti reng ka hriet nawh, aruoklai tak ni dingin ka ring ve ringawt a. sienkhawm a hnung ah ‘kha ni a Bike a mi hung thaktu kha Ka ngaizawngpa ani kha’ tia ami hei hril zet chu kei le kei hi kan tirdak a, mani inthiemnawna in ka sip a, ka damsung a kir nawk ta lo dingin, lunglem neilo, mani ditzawng le hmangai khawm thlang theilo, hmangaina nek a rosum thlangtu chu ‘Mangtha, Di Lunglêm neilo’ tiin kan thla fel ta a.
Don't Miss
© all rights reserved
made with by Simon L Infimate